الشيخ محمد علي الگرامي القمي
182
رساله توضيح المسائل (1390ش) (فارسى)
مسئله 1004 - اگر موقعى كه ايستاده ، از روى فراموشى بدن را حركت دهد ، يا به طرفى خم شود ، يا به جايى تكيه كند ، اشكال ندارد ولى در قيام متّصل به ركوع ، اگر از روى فراموشى هم باشد ، بنابر احتياط مستحب ، نماز را تمام كند و دوباره بخواند ولى اقوى صحّت نماز است . و اگر در موقع تكبيرة الاحرام باشد ، مىتواند كارى كه مبطل باشد ، مثل رو برگرداندن از قبله انجام دهد و دوباره تكبير بگويد و اگر نماز را تمام كرده دوباره از اوّل بخواند بهتر است ليكن لازم نيست . مسئله 1005 - احتياط واجب آن است كه در موقع ايستادن ، هر دو پا روى زمين باشد ، ولى لازم نيست سنگينى بدن روى هر دو پا باشد و اگر روى يك پا هم باشد ، اشكال ندارد . مسئله 1006 - كسى كه مىتواند درست بايستد ، اگر پاها را آنقدر باز بگذارد كه او را ايستاده نگويند ، نمازش باطل است . مسئله 1007 - موقعى كه انسان در نماز مشغول خواندن چيزى است ، حتّى بنابراحتياط واجب موقع گفتن ذكرهاى مستحبى نماز بايد بدنش آرام باشد . و در موقعى كه مىخواهد كمى جلو يا عقب رود ، يا كمى بدن را به طرف راست يا چپ حركت دهد ، بايد چيزى نگويد ، ولى « بِحَوْلِ اللّهِ وَ قُوَّتِهِ أقوُمُ وَ أقْعُدُ » ( قيام و قعودم با حول و قوّهء الهى است ) را بايد در حال برخاستن بگويد . مسئله 1008 - اگر در حال حركت بدن ذكر بگويد ، مثلًا موقع رفتن به ركوع يا رفتن به سجده تكبير بگويد ، چنانچه آن را به قصد خاصّ ذكرى كه در نماز دستور دادهاند بگويد ، احتياطاً نماز را دوباره بخواند گرچه اقوى صحّت نماز است و فقط خلاف وظيفهء خاصّ عمل كرده است و اگر به اين قصد نگويد ، بلكه بخواهد ذكرى گفته باشد ( بهقصد ذكر مطلق ) ، نماز بىاشكال است . مسئله 1009 - حركت دادن دست و انگشتان در موقع خواندن حمد و سوره اشكال ندارد . اگر چه احتياط مستحب آن است كه آنها را هم حركت ندهد . مسئله 1010 - اگر موقع خواندن حمد و سوره ، يا خواندن تسبيحات بىاختيار بهقدرى حركت كند كه از حال آرام بودن بدن خارج شود ، احتياط واجب آن است كه بعد از آرام گرفتن بدن ، آنچه را در حال حركت خوانده دوباره بخواند .